De Europese Centrale Bank verschuift haar focus van oplopende rentes door begrotingstekorten in eurolanden naar de potentiële risico’s van AI-investeringen. Vooral de ‘losgezongen’ waarderingen van AI-bedrijven baren de beleidsmakers zorgen.
De Europese Centrale Bank (ECB) heeft recentelijk in de notulen van haar beleidsvergadering de aandacht verlegd. Hoewel de oplopende lange rentetarieven en de hoge uitgifte van obligaties in eurolanden zoals Frankrijk aan bod kwamen, lag de primaire zorg bij de risico’s die gepaard gaan met de toenemende investeringen in artificiële intelligentie (AI).
Centrale bankiers erkenden dat de rentes op staatsobligaties in de eurozone weliswaar ‘ordelijk bleven’, maar dat ze gestegen waren, een trend die in de Verenigde Staten begon door zorgen over het begrotingsbeleid en de omvangrijke obligatie-uitgifte. Ook in de eurozone droegen een grotere uitgifte van staatsschulden en onzekere begrotingsvooruitzichten bij aan de rentestijgingen. Toch bleef de discussie hierover relatief beperkt.
Wij zien vooral dat de ECB zich meer focust op de potentiële volatiliteit van de aandelenmarkten, gedreven door het optimisme rondom AI. De ‘losgezongen’ waarderingen van AI-gerelateerde bedrijven, met name in de Verenigde Staten, worden als een belangrijk risico voor de financiële stabiliteit gezien. Dit roept de vraag op of de investeringshausse in AI, en de daarmee gepaard gaande schulden, een verdringingseffect op de obligatiemarkten kan veroorzaken, wat de kredietverlening aan kleine en middelgrote bedrijven in de eurozone zou kunnen belemmeren.
Spanning Tussen Rentebeleid En Inflatie
Deze verschuiving in focus komt op een moment dat de inflatie in de eurozone hardnekkig blijkt. Terwijl de Federal Reserve in de Verenigde Staten een assertievere houding aanneemt met duidelijke signalen voor verdere renteverhogingen als de inflatie niet overtuigend daalt, opereert de ECB voorzichtiger. De inflatie in grote eurolanden zoals Frankrijk, Italië, Duitsland en Spanje is opgelopen, terwijl die in de VS de afgelopen maanden stabiel bleef op 3,4 procent. De inflatie in de eurozone beweegt richting 4 procent op jaarbasis, wat tweemaal de doelstelling van de ECB is. Wij zouden hier verwachten dat de centrale bank met daadkracht reageert, maar de notulen tonen een andere prioriteit.
De terughoudendheid van de ECB roept ook kritiek op vanuit economische hoek. Waar de Fed direct de link legt tussen monetair beleid en inflatiebestrijding, wijst de ECB eerder naar aanbodschokken en externe factoren zoals de olieprijs. ABN AMRO verwacht overigens dat de inflatie in de eurozone later dit jaar en begin volgend jaar rond de 4 procent zal pieken, en voorziet daarom twee extra renteverhogingen van 25 basispunten in oktober en december, wat het depositotarief op 3,0 procent zou brengen. Dit duidt op een aanhoudende druk op de rentes, ongeacht de focus op AI.
Blootstelling Aan AI-Risico’s
De bezorgdheid van de ECB over AI-investeringen is niet ongegrond. De groeiende schulden van AI-bedrijven zijn een aandachtspunt, vooral omdat AI-investeringen in de eurozone afhankelijk zijn van krediet en gevoelig zijn voor renteschommelingen. Europese beleggers zijn via de aandelenmarkten bovendien steeds meer blootgesteld aan de hoge waarderingen van AI-gerelateerde bedrijven, die voornamelijk in de VS genoteerd staan.
Het risico is dat een correctie in deze overgewaardeerde AI-aandelen een bredere marktvolatiliteit kan veroorzaken. Dit zou de financiële stabiliteit in de eurozone kunnen beïnvloeden, zeker als de kredietverlening aan kleinere bedrijven, die essentieel zijn voor de Europese economie, hierdoor in het gedrang komt. Op 8 oktober om 15:30 noteert Bitcoin bijvoorbeeld 73.621 euro, een daling van 1,3 procent in 24 uur, maar een stijging van 4,9 procent over 30 dagen. Deze marktbewegingen, hoewel losstaand van AI-aandelen, illustreren hoe snel het sentiment kan omslaan en hoe beleggers voortdurend zoeken naar alternatieven en stabiliteit, zelfs als centrale banken zich op nieuwe risico’s richten.
Wat Betekent Dit Nu?
De ECB lijkt een voorzichtige koers te varen, waarbij de monetaire beleidsmakers een afweging maken tussen de directe inflatiedruk en de opkomende risico’s van technologische overwaardering. De focus op AI-gerelateerde risico’s, ondanks de aanhoudende inflatie, toont aan dat de centrale bank verder kijkt dan de traditionele economische indicatoren. Dit kan betekenen dat de ECB in de toekomst niet alleen reageert op macro-economische cijfers, maar ook proactief ingrijpt om de gevolgen van speculatieve bubbels in nieuwe technologieën te mitigeren. De onzekerheid over de verdere evolutie van de AI-markt en de impact daarvan op de bredere economie zal de komende tijd de agenda van de ECB blijven domineren.
