De genade van Donald Trump aan Changpeng “CZ” Zhao, de oprichter van Binance, heeft de laatste criminele risico’s van Zhao weggevaagd, terwijl de meer dan $4,3 miljard die Binance al aan Amerikaanse instanties heeft betaald, ongewijzigd blijft. Op het sociale platform X ging CZ luchtig in op de mogelijkheid om deze som terug te vorderen door te verwijzen naar een ‘delicate vraag’, met de toevoeging dat “indien we een terugbetaling ontvangen, we dat toch in Amerika zullen investeren.” Deze opmerking deed de ronde als meme, maar onder de oppervlakte ligt een serieuze vraag: kan een pro-crypto Witte Huis een deel van het grootste strafrechtelijke handhavingstraject tegen een crypto-exchange terugdraaien en wat zou dat in de praktijk vergen?
De complexiteit van $4,3 miljard
Het is essentieel te begrijpen dat de gratie een persoonlijke aangelegenheid betreft. CZ bekende in november 2023 schuld aan een overtreding van de Bank Secrecy Act, waarvoor hij een persoonlijke boete van $50 miljoen accepteerde en zijn functie als CEO van Binance neerlegde. Hij kreeg een gevangenisstraf van vier maanden en werd in april 2024 geïnterneerd, waarna hij in september zijn straf voltooide. De gratie die op 23 oktober werd verleend, kan hem volledige vergeving voor deze federale veroordeling geven. Het vermeldt echter Binance niet en verandert op het eerste gezicht niets aan de parallelle juridische en civiele schikkingen die het opmerkelijke bedrag van $4,3 miljard hebben opgeleverd.
Deze schikkingen zijn het resultaat van samenwerking met minstens vier instanties. De Justitie heeft aangegeven dat Binance akkoord ging met de ontneming van ongeveer $2,51 miljard en een criminele boete van ongeveer $1,81 miljard betaalde, wat resulteert in een totaal van ongeveer $4,316 miljard in de strafzaak. Het ministerie van Justitie heeft ongeveer $1,8 miljard van dat bedrag in mindering gebracht op parallelle resoluties met de Financial Crimes Enforcement Network (FinCEN), het Office of Foreign Assets Control (OFAC), en de Commodity Futures Trading Commission (CFTC), en legde een toezicht van drie jaar op.
Het ministerie van Financiën voegde bijkomende eisen toe; FinCEN legde een civiele geldboete van $3,4 miljard op, een monitoring van vijf jaar en een eis dat de kern-exchange van Binance de Amerikaanse markt zou verlaten. Het OFAC voegde een schikkingsbedrag van $968,6 miljoen toe, met een eigen monitoring voor vijf jaar op sancties. De CFTC verkreeg een gerechtelijk bevel voor $2,7 miljard, verdeeld over een straf van $1,35 miljard en $1,35 miljard in ontneming, aangevuld met een civiele boete van $150 miljoen tegen CZ persoonlijk.
In praktische termen kan het Binance-pakket als volgt worden samengevat. Het totaalbedrag van “de $4,3 miljard boete” is dus niet een enkele pot geld die klaarstaat om teruggestort te worden. Het betreft een reeks criminele en civiele verplichtingen over verschillende instanties, elk met een eigen instemmingsorder en gerechtelijk proces.
Constitutioneel gezien is de gratiebevoegdheid breed voor federale misdrijven, maar het is geen universele resetknop. De Amerikaanse Grondwet stelt dat een gratie criminele sancties voor een individuele overtreding kan opheffen, inclusief gevangenisstraf en bepaalde onbetaalde boetes. Deze opheffing maakt echter niet automatisch een veroordeling ongedaan of herroept alle gevolgen die ervan voortkomen, volgens het Legal Information Institute. Het ministerie van Justitie maakt onderscheid tussen gratie en andere vormen van genade, waaronder verminderingen van straffen en herzieningen van boetes.
Een standaard “volle gratie” is niet hetzelfde juridische instrument als een expliciete vermindering van boetes. Zelfs wanneer de Witte Huis gratie verleen, ligt de focus in de Amerikaanse praktijk op bedragen die nog niet zijn betaald. Juridische commentaren over de geschiedenis van genade karakteriseren vermindering als verlichting van uitstaande financiële straffen in criminaliteit, niet als een mechanisme voor terugbetalingen zodra het geld de gedaagde heeft verlaten en de schatkist is binnengekomen. Deze differentiatie gaat terug op doctrines van het Hooggerechtshof van de negentiende eeuw. In de zaak Knote v. United States uit 1877, die ging om opbrengsten uit in beslag genomen eigendommen, stelde het Hof dat een gratie of amnestie de ontvanger niet het recht geeft om reeds in de Amerikaanse schatkist betaalde middelen terug te eisen.
Het oordeel stelt dat “geld dat eenmaal in de schatkist is, alleen kan worden teruggetrokken door een wetgevende goedkeuring”, wat betekent dat een daad van het Congres vereist is, naar Justia. Hoe breed de gratiebevoegdheid ook mag zijn, ze reikt niet zover dat de schatkist zonder wettelijke goedkeuring een cheque kan uitschrijven.
Moderne rechtbanken hebben een vergelijkbare logica toegepast. Na de eerste golf van 6 januari-gevallen hebben sommige gedaagden die genade ontvingen, geprobeerd om boetes of schadevergoedingen die al waren geïnd terug te vorderen. Federale rechters verwierpen deze pogingen, waarbij zij benadrukten dat een gratie de oorspronkelijke veroordeling of de betaling niet “onjuiste” maakt en geen recht op terugbetaling creëert.
Toegepast op Binance ziet de strikte juridische benadering er eenvoudig uit. CZ’s gratie dekt zijn persoonlijke strafzaak. Dit herstelt echter niet automatisch de schuldigverklaring van het bedrijf dat Binance in de zaak met het ministerie van Justitie heeft gedaan, en het strekt zich niet uit tot de civiele en administratieve straffen die zijn opgelegd door FinCEN, OFAC en de CFTC. Financiële verplichtingen die al zijn betaald en geboekt in de schatkist of door rechtbanken beheerde fondsen bevinden zich aan de andere kant van de Knote-lijn. Voor het omkeren van die overdrachten zou het Congres toestemming moeten geven voor de terugtransfer van fondsen uit de schatkist naar Binance of een aanverwante entiteit.
Waar een Trump-administratie wellicht manoeuvreerruimte zou hebben, is rondom zaken die nog niet hebben plaatsgevonden. Allereerst zou de president extra genadedocumenten kunnen uitgeven die uitdrukkelijk eventuele resterende strafboetes of ontnemingen voor CZ verlagen. Hij zou ook de theorie kunnen toetsen of een bedrijf ontvanger kan zijn van genade en in naam van Binance een vermindering kan proberen, gebaseerd op sporadisch historisch precedent dat in congresonderzoek is verzameld.
Bovendien zou de Witte Huis DOJ en het ministerie van Financiën kunnen instrueren om de bestaande instemmingsorders opnieuw te onderhandelen of te versoepelen. Gerechtelijk goedgekeurde schikkingen kunnen worden aangepast als beide partijen het eens zijn en de wijziging wordt goedgekeurd door een rechter. In het geval van Binance kan dit inhouden het verkorten of beëindigen van het toezicht door het ministerie van Justitie, waarover al gesprekken plaatsvinden om het vervroegd te beëindigen. FinCEN en OFAC kunnen soortgelijke stappen ondernemen voor hun vijfjarige monitoring of de “volledige uittrede uit de VS”-taal aanpassen die momenteel de strategie van Binance beperkt.
Dergelijke aanpassingen zouden geen letterlijke terugbetaling opleveren, maar zouden wel financiële consequenties hebben die daarop lijken. Een korter toezicht en een flexibeler Amerikaanse perimeter verlagen de nalevingslasten, waardoor kapitaal en managementcapaciteit vrijkomen. Instanties zouden ook eerdere betalingen “meer dan voldoende” kunnen beschouwen bij het oplossen van toekomstige kwesties met entiteiten van Binance, met een vriendelijkere handhavingsfilosofie.
Hoe een terugbetaling zou kunnen verlopen onder een Trump-administratie
Het meest agressieve scenario zou genade combineren met wetgeving. Trump zou remissies van boetes voor CZ kunnen uitgeven en, voor zover de rechtbanken het accepteren, ook voor Binance, en zou vervolgens kunnen pleiten voor een wetsvoorstel dat de schatkist machtigt om een deel van de geïnde boetes terug te geven aan Binance of aan een fonds dat is gepositioneerd als een Amerikaans innovatiefonds. Een dergelijke stap zou voldoen aan Knote’s vereiste voor een goedkeuring, terwijl de schikking van Binance een politiek instrument zou veranderen.
Elke stap in die richting zou aandacht trekken voor de geldstromen tussen Binance en ondernemingen die aan de familie Trump zijn verbonden. Deze cirkel bestaat al. Een fonds gesteund door Abu Dhabi, MGX, heeft in 2025 $2 miljard toegezegd aan Binance met USD1, een stablecoin uitgegeven door World Liberty Financial, het DeFi- en stablecoinproject van de Trump-familie. Een terugbetaling of quasi-terugbetaling van overheidsmiddelen aan Binance zou bijdragen aan een ecosysteem waarin Trump-gerelateerde crypto-ondernemingen actieve tegenpartijen zijn.
Voor de Amerikaanse crypto-handhaving zou zelfs de handeling van het vragen om verlichting van betekenis zijn. De schikking bij Binance diende als een model voor anti-witwas- en sanctiezaken in de voorgaande administratie, met publieke boodschappen die dit kaderden als een voorbeeld voor het schoonmaken van offshore exchanges, zoals vermeld in de oorspronkelijke persberichten van het ministerie van Justitie en de beschrijving van het ministerie van Financiën van de FinCEN-orde als de grootste schikking voor virtuele activa, waar eerder over is gerapporteerd. Onder Trump 2.0 benadrukken analyses van bedrijven zoals Galaxy Digital en het advocatenkantoor Pillsbury een verschuiving naar “helderheid boven onderdrukking”, met een grotere nadruk op regelgeving en minder op voorpagina-handhaving.
Als Binance formeel een verzoek tot terugbetaling of vermindering indient, zouden het DOJ en het ministerie van Financiën moeten beslissen of ze publiekelijk zouden herhalen dat het geld definitief is of erkennen dat eerdere deals kunnen worden heropend wanneer de politieke prioriteiten veranderen. Andere grote gedaagden, van stablecoin-uitgevers tot Amerikaanse beurzen, zullen dit signaal nauwlettend volgen bij het inschatten van hoe agressief ze hun eigen zaken moeten nastreven en hoe ze eventuele schikkingen moeten timen die nog in het verschiet liggen.
Wereldwijd zou een terugbetaling aan Binance afwijken van hoe eerdere mega-AML- en sanctiezaken zich in de traditionele financiën hebben afgespeeld. Grote banken die miljarden boetes betaalden voor sanctie-overtredingen of zwakke controles kregen geen terugbetalingen toen de regeringen wisselden. Een omkering in de zaak van Binance zou vragen oproepen voor partners die de Amerikaanse sancties en AML-regelgeving als globale ankerpunten hebben behandeld. Peers van de FATF en toezichthouders in Europa en Azië zouden kunnen reageren door hun toezicht op Amerikaanse venues te verscherpen als zij concluderen dat de Amerikaanse handhaving als gevolg van de binnenlandse politiek kan worden heronderhandeld.
Vanuit het perspectief van CZ levert de gratie al tastbare voordelen op: bewegingsvrijheid, afsluiting van zijn strafzaak en de mogelijkheid om zijn rol in de publieke ruimte rondom de volgende fase van Binance opnieuw op te bouwen. De meme-variant van “terugbetaling van de boete” zal mogelijk op X circuleren. De juridische versie zou echter nieuwe White House-actie vereisen, samenwerking tussen meerdere instanties en, voor een materiële terugbetaling van geld dat al in de schatkist is, goedkeuring van het congres. Voorlopig blijft de schikking met Binance staan als de grootste boete in de crypto-sector en het geld blijft bij de Amerikaanse overheid.
Vraag & Antwoord
Wat zijn de belangrijkste gevolgen van de gratie voor CZ?
De gratie biedt CZ bewegingsvrijheid en sluit zijn strafzaak af, maar verandert niets aan de al opgelegde boetes voor Binance als bedrijf.
Kunt u toelichten hoe het bedrag van $4,3 miljard is opgebouwd?
De $4,3 miljard is ontstaan uit een combinatie van criminele boetes, civiele sancties en ontnemingen door verschillende Amerikaanse instanties, elk met hun eigen voorwaarden.
Wat zijn de implicaties van een mogelijke terugbetaling voor de crypto-markt?
Een terugbetaling zou een precedent scheppen en vragen oproepen over de consistentie van handhaving in de crypto-sector, wat invloed kan hebben op investeerders en andere bedrijven binnen de markt.
