Ethereum heeft op 3 december 2025 de Fusaka-upgrade geactiveerd, waarmee de capaciteit voor gegevensbeschikbaarheid werd vergroot door middel van Blob Parameter Overrides die de doelstellingen en maxima voor blobs geleidelijk uitbreidden. Deze aanpassingen omvatten een verhoging van de target van 6 blobs per blok naar 10 en vervolgens naar 14, met een maximum van 21. Het doel hierbij was om de kosten van layer-2 rollups te verlagen door de doorvoer voor blobgegevens te vergroten, de samengevoegde transactiepakketten die rollups aan Ethereum voor beveiliging en finaliteit presenteren.
Drie maanden na de activatie van Fusaka tonen de resultaten een kloof aan tussen capaciteit en benutting. Een analyse van MigaLabs van meer dan 750.000 slots sinds de activatie wijst uit dat het netwerk de target van 14 blobs per blok niet bereikt. De mediane blobgebruik conventioneel daalde na de eerste parameterwijziging, terwijl blokken met 16 of meer blobs een verhoogd misspercentage vertoonden, wat duidt op een verslechtering van de betrouwbaarheid aan de randen van de nieuwe capaciteit.
De conclusie van het rapport is duidelijk: er mogen geen verdere verhogingen in de blobparameters plaatsvinden totdat de misspercentages op hoog blobniveau normaliseren en er vraag is naar de reeds gecreëerde ruimte.
De Fusaka-wijzigingen en de tijdlijn
De basislijn voor Ethereum vóór Fusaka, vastgesteld via EIP-7691, stelde de target in op 6 blobs per blok met een maximum van 9. De Fusaka-upgrade bracht twee opeenvolgende aanpassingen door middel van Blob Parameter Overrides. De eerste werd geactiveerd op 9 december, waarbij de target werd verhoogd naar 10 en het maximum naar 15. De tweede wijziging vond plaats op 7 januari 2026, waarmee de target op 14 en het maximum op 21 werd gesteld.
Deze aanpassingen vereisten geen hard forks; het mechanisme stelt Ethereum in staat om de capaciteit te regelen via coördinatie tussen clients in plaats van via protocolimplementaties. De MigaLabs-analyse, die reproduceerbare code en methodologie publiceerde, volgde het blobgebruik en de netwerkprestaties gedurende deze transitie.
De bevindingen tonen aan dat het mediane aantal blobs per blok daalde van 6 vóór de eerste override naar 4 erna, ondanks de uitbreiding van de netwerkmogelijkheden. Blokken met 16 of meer blobs zijn uiterst zeldzaam en komen tussen de 165 en 259 keer voor, afhankelijk van het specifieke aantal blobs. Het netwerk beschikt dus over ongebruikte capaciteit.
Opmerkelijke discrepantie: de tijdlijn in het rapport beschrijft de eerste override als een verhoging van de target van 6 naar 12, echter de aankondiging van de Ethereum Foundation en de clientdocumentatie classificeerden deze aanpassing als 6 naar 10. Wij hanteren de parameters van de Ethereum Foundation als referentie: 6/9 baseline, 10/15 na de eerste override, 14/21 na de tweede. Desondanks beschouwen we de dataset van het rapport voor het waargenomen gebruik en de misspercentagepatronen als de empirische basis.
De netwerkbetrouwbaarheid, gemeten aan de hand van gemiste slots — blokken die niet correct worden verspreid of geverifieerd — toont een duidelijk patroon aan. Bij lagere blobtellingen ligt het baseline misspercentage rond de 0,5%. Zodra blokken 16 of meer blobs bereiken, stijgen de misspercentages naar 0,77% tot 1,79%. Bij 21 blobs, het maximale aantal dat werd geïntroduceerd in de tweede override, bereikt het misspercentage zelfs 1,79%, meer dan drie keer het baselinecijfer.
De analyse maakt een onderscheid tussen blobtellingen van 10 tot 21 en toont een geleidelijke afname aan die versnelt voorbij de target van 14 blobs. Deze verslechtering is relevant omdat ze suggereert dat de netwerkstructuur, zoals hardware van validators, bandbreedte van het netwerk en timing van attestaties, moeite heeft om blokken aan de hogere kant van de capaciteit te verwerken.
Als de vraag uiteindelijk toeneemt en de 14-blob-target of de 21-blob-maximale grens betreedt, kunnen de verhoogde misspercentages resulteren in significante vertragingen in finaliteit of reorganisatierisico’s. Het rapport verwijst naar deze als een stabiliteitsgrens: het netwerk kan technisch gezien hoge-blobblokken verwerken, maar de consistentie en betrouwbaarheid hiervan blijft een open vraag.
Blob-economie: het belang van een prijsbodem
Fusaka breidde niet alleen de capaciteit uit, maar wijzigde ook de blobprijzen via EIP-7918, die een prijsbodem introduceert om te voorkomen dat blobveilingen naar 1 wei nivellerend eindigen. Vóór deze wijziging, toen de uitvoeringkosten domineerden en de vraag naar blobs laag bleef, kon de basisprijs voor blobs zodanig dalen dat deze economisch gezien betekenisloos werd. Layer-2 rollups betalen blobkosten om hun transactiegegevens op Ethereum te plaatsen, en deze kosten zouden de rekenkundige en netwerkverplichtingen weerspiegelen die blobs met zich meebrengen.
Wanneer de kosten vrijwel nul komen, valt de economische feedbacklus weg, en verbruiken rollups capaciteit zonder een evenredige betaling. Dit resulteert in een verlies van zichtbaarheid voor het netwerk over de daadwerkelijke vraag.
EIP-7918’s prijsbodem zorgt ervoor dat blobkosten gerelateerd blijven aan uitvoeringkosten, wat betekent dat zelfs als de vraag zwak is, de prijs een relevante indicatie blijft. Dit voorkomt het free-riderprobleem waarbij goedkope blobs leiden tot oneconomisch gebruik en biedt helderder gegevens voor toekomstige capaciteitsbeslissingen: als blobkosten hoog blijven ondanks de verhoogde capaciteit, is de vraag werkelijk; als ze echter tot de bodem dalen, is er ruimte beschikbaar.
Vroege gegevens van Hildobby’s Dune-dashboard, dat Ethereum-blobs bijhoudt, tonen aan dat de blobkosten na Fusaka gestabiliseerd zijn in plaats van de neerwaartse spiraal uit eerdere perioden voort te zetten. Het gemiddelde aantal blobs per blok onderschrijft de bevinding van MigaLabs dat het gebruik niet is toegenomen om de nieuwe capaciteit te vullen. Blokken bevatten routinematig minder dan het doel van 14 blobs, en de spreiding blijft sterk scheefgetrokken naar lagere tellingen.
Inzichten uit de data over effectiviteit
Fusaka is geslaagd in het uitbreiden van de technische capaciteit en het bewezen functioneren van de Blob Parameter Override zonder dat er controversiële hard forks nodig waren. De prijsbodem lijkt zijn functie goed uit te voeren door te voorkomen dat blobkosten betekenisloos worden. Toch blijft de benutting achter bij de capaciteit, en de betrouwbaarheid aan de randen van de nieuwe capaciteit vertoont meetbare verslechtering.
De curve van misspercentages suggereert dat de huidige infrastructuur van Ethereum comfortabel de baseline vóór Fusaka en de 10/15 parameters van de eerste override aankan, maar begint te verzwakken voorbij 16 blobs. Dit creëert een risicoprofiel: als de activiteit op layer-2 toeneemt en blokken regelmatig naar het maximale van 21 blobs worden geduwd, kan het netwerk geconfronteerd worden met verhoogde misspercentages die de finaliteit en weerstand tegen reorganisatie in gevaar brengen.
Vraagpatronen bieden een ander signaal. De mediane blobbenutting daalde na de eerste override, ondanks de toegenomen capaciteit, wat suggereert dat layer-2 rollups momenteel niet beperkt worden door de beschikbaarheid van blobs. Hun transact volumes zijn wellicht niet voldoende gegroeid om meer blobs per blok te vereisen, of ze optimaliseren compressie en batching om binnen de bestaande capaciteit te blijven in plaats van het gebruik uit te breiden. Blobscan, een specifieke blob-explorer, toont aan dat individuele rollups relatief constante blobgebruikswaarden over tijd hebben, in plaats van dat ze omhoogschieten naar de beschikbare ruimte.
De zorg vóór Fusaka was dat beperkte blobcapaciteit de Layer 2-schaal zou belemmeren en de kosten van rollups hoog zou houden terwijl netwerken zouden strijden om beperkte gegevensbeschikbaarheid. Fusaka heeft de capaciteitsbeperking aangepakt, maar de bottleneck lijkt te zijn verschoven. Rollups vullen de beschikbare ruimte niet, wat betekent dat ofwel de vraag nog niet is aangekomen, ofwel andere factoren, zoals de economie van sequencers, gebruikersactiviteit en fragmentatie tussen rollups, groei meer beperken dan de beschikbaarheid van blobs ooit deed.
De toekomstverkenning
De roadmap van Ethereum omvat PeerDAS, een fundamenteler herontwerp van datatoegankelijkheidsmonsters dat de blobcapaciteit verder zou uitbreiden, terwijl het decentralisatie- en beveiligingseigenschappen verbetert. Desondanks suggereren de resultaten van Fusaka dat de ruwe capaciteit momenteel niet het beperkende factor is. Het netwerk heeft ruimte om de 14/21 parameters te benutten voordat er opnieuw uitbreidingen nodig zijn, en de betrouwbaarheidscurve bij hoge blobtelling wijst erop dat infrastructuurupgrades moeten worden doorgevoerd alvorens de capaciteit opnieuw te verhogen.
De gegevens over misspercentages bieden een duidelijke grens voor de situatie. Als Ethereum de capaciteit verhoogt terwijl blokken met 16+ blobs nog steeds verhoogde misspercentages vertonen, loopt het risico op systemische instabiliteit die zich kan openbaren tijdens perioden van hoge vraag. De veiligere route is om de benutting te laten stijgen richting de huidige doelstelling, toezicht te houden op de vraag of misspercentages verbeteren naarmate clients optimaliseren voor hogere blobbelastingen, en parameters pas aan te passen zodra het netwerk heeft aangetoond dat het betrouwbaar om kan gaan met marges.
Het succes van Fusaka hangt dus af van de meeteenheid. Er is in ieder geval capaciteitsuitbreiding gerealiseerd en de blobprijzen zijn gestabiliseerd door de prijsbodem. De directe toename van het gebruik bleef echter uit en de betrouwbaarheid bij maximale capaciteit blijft een uitdaging. De upgrade heeft ruimte gecreëerd voor toekomstige groei, maar of die groei daadwerkelijk gerealiseerd wordt, blijft een vraag waar de data nog geen antwoord op bieden.
Vermeld in dit artikel
