Block #9

Tag: FATF

  • Belgische BBI Spoort Recordaantal Van 447 Hawala-Aanbieders Op In Jaar Tijd

    Belgische BBI Spoort Recordaantal Van 447 Hawala-Aanbieders Op In Jaar Tijd

    Informele geldnetwerken, vaak misbruikt door de georganiseerde misdaad, zijn in België explosief toegenomen. De Bijzondere Belastingsinspectie (BBI) zag het aantal opgespoorde hawala-aanbieders stijgen van 140 in 2024 naar 447 vorig jaar, terwijl internationale samenwerking cruciaal blijft om de criminele geldstromen aan te pakken.

    De Belgische autoriteiten zien een ongeziene toename van informele geldnetwerken, beter bekend als hawala. Vorig jaar kwamen maar liefst 447 hawala-aanbieders in het vizier van de Bijzondere Belastingsinspectie (BBI). Dat is een scherpe stijging ten opzichte van de 140 die in 2024 werden opgespoord, zo blijkt uit onderzoek van het EBU Investigative Journalism Network waar VRT NWS aan meewerkte.

    Hawala, een systeem waarbij cash geld via tussenpersonen over de grens wordt verstuurd zonder fysieke verplaatsing of bankrekening, is in België verboden zonder vergunning. Hoewel het voor veel migranten een manier is om geld naar familie in landen met een minder ontwikkeld banksysteem te sturen, wordt het ook op grote schaal misbruikt door de georganiseerde misdaad voor witwaspraktijken en terrorismefinanciering. Francis Adyns van de FOD Financiën bevestigt dat het fenomeen, dat tien jaar geleden nog quasi onbestaande was, nu duidelijk in uitbreiding is.

    Levensader voor de misdaad

    De aantrekkingskracht van hawala voor criminelen ligt in het gebrek aan vragen over de herkomst of bestemming van het geld. Dit maakt het een ideaal kanaal voor witwassen. Een Nederlandse openbaar aanklager, Peter Huttenhuis, gespecialiseerd in criminele geldstromen, schat dat ongeveer zeventig procent van de wereldwijde drugshandel via ondergronds bankieren wordt gefinancierd. De Franse politie-inspecteur en hawala-expert Quentin Mugg bevestigt dat het hawala-systeem het belangrijkste kanaal is voor geldwitwaspraktijken van de georganiseerde misdaad.

    België wordt, mede door de drugshandel via de haven van Antwerpen, beschouwd als een hoogrisicoland voor criminele hawala-diensten. Het internationale antiwitwasorgaan FATF (Financial Action Task Force) waarschuwde vorig jaar nog dat een structurele aanpak van hawala-netwerken in ons land onvoldoende prioriteit krijgt. Er ontbreekt expertise en een bredere strategie, wat de opvolging van meldingen door financiële instellingen bemoeilijkt, zo stelt professor Thomas Incalza van de KU Leuven en UHasselt.

    Internationale aanpak onontbeerlijk

    De netwerken zijn complex en internationaal vertakt. Een recent onderzoek toonde aan hoe hawala-netwerken de handel van legale bedrijven misbruiken om criminele geldstromen te maskeren. Crimineel geld uit Europa, bijvoorbeeld afkomstig van drugshandel, wordt dan gecompenseerd met de export van legale goederen naar landen waar hawala genormaliseerd is. Dit maakt het traceren van de geldstromen bijzonder moeilijk en zorgt ervoor dat btw en belastingen worden ontweken in verschillende Europese landen.

    Europol identificeerde onlangs nog een witwasnetwerk dat jaarlijks meer dan 150 miljoen euro verwerkte, en dat is slechts één voorbeeld. Lucy Miles, hoofd financiële criminaliteit bij Europol, benadrukt de noodzaak van internationale samenwerking. Zij stelt dat handhavingsinstanties net zo flexibel en grenzeloos moeten kunnen opereren als criminelen. Het ontwrichten van deze ondergrondse geldnetwerken is cruciaal, omdat ze de ruggengraat vormen van de georganiseerde misdaad en het Europese banksysteem en economisch weefsel ondermijnen. Wij volgen dit verder op, want de strijd tegen deze schimmige geldstromen is nog lang niet gestreden.

  • Stablecoins: Het Nieuwe Instrument Voor Illegale Financiële Activiteiten

    Stablecoins: Het Nieuwe Instrument Voor Illegale Financiële Activiteiten

    Stablecoins, zoals USDT (Tether) en USDC (Circle), zijn niet langer alleen een instrument voor digitale transacties; steeds vaker worden ze ingezet als middel voor illegale activiteiten. Volgens een recent rapport van de Financial Action Task Force (FATF) zijn peer-to-peer (P2P) transfers via niet-gehoste wallets, waar gebruikers de controle over hun eigen private keys hebben, een cruciale kwetsbaarheid die bijdraagt aan witwassen, financiering van terrorisme en omzeiling van sancties. Dit biedt een verontrustend schaduwbeeld van de toename van clandestiene financiële praktijken binnen de crypto-ecosystemen.

    De FATF legt de nadruk op het feit dat stablecoins steeds vaker worden ingezet in onwettige financiële schema’s, vooral wanneer de transacties plaatsvinden direct tussen deze ongereguleerde wallets. Dit vergroot de financiële risico’s aanzienlijk omdat de betrokkenheid van gereguleerde tussenpersonen ontbreekt. Het rapport waarschuwt dat de stabiliteit en liquiditeit van stablecoins ze bijzonder aantrekkelijk maken voor criminele netwerken die op zoek zijn naar manieren om illegaal verkregen middelen te verbergen.

    De toename van stablecoins roept steeds grotere zorgen op bij toezichthouders. De FATF verwijst naar een rapport van Chainalysis dat aangeeft dat stablecoins verantwoordelijk zijn voor ongeveer 84% van de naar schatting $154 miljard aan illegale cryptocurrency-transacties die in 2025 zijn geregistreerd. Dit bevestigt de opkomst van stablecoins als de dominante activa in de wereld van illegale crypto-activiteiten, waarbij meer dan 250 stablecoins wereldwijd circuleren, met een gezamenlijke marktwaarde van ongeveer $314 miljard.

    De kernkenmerken van stablecoins maken ze aantrekkelijk voor kwaadwillende actoren, die complexe lauwerketens opzetten om de oorsprong van hun financiën te verhullen. Vaak worden transacties over meerdere wallets of blockchains gelaagd voordat ze worden omgezet in fiatvaluta via exchanges of over-the-counter brokers. Dit betekent dat dit type activa, in tegenstelling tot meer volatiele cryptocurrencies zoals Bitcoin of Ether, een stabiele basis biedt voor het verplaatsen van illegale opbrengsten.

    Landgebonden cybergroepen, zoals die gelinkt aan Noord-Korea, hebben stablecoins steeds vaker gebruikt om de opbrengsten van cybercriminaliteit te witwassen en gestolen crypto om te zetten voordat ze worden gecashed via brokers of op peer-to-peer-platformen. Dit fenomeen is niet beperkt tot Noord-Korea; ook Iraanse actoren, verbonden aan de Islamitische Revolutionaire Garde, maken gebruik van stablecoins voor de financiering van proliferatieactiviteiten en het vergaren van hightech apparatuur.

    In eerdere rapporten heeft de FATF al een pleidooi gehouden voor scherpere regelgeving omtrent stablecoins. In een rapport uit juni vorig jaar werd geschat dat stablecoins verantwoordelijk waren voor het merendeel van de illegale on-chain-activiteiten, met een inschatting van ongeveer $51 miljard aan crypto die verband hield met fraude en oplichting. Dit benadrukt de noodzaak om de ’travel rule’ strikt toe te passen, die vereist dat financiële instellingen en crypto-serviceproviders informatie delen over de afzender en ontvanger van digitale activa.

    Het laatste rapport pleit voor versterkt toezicht op uitgevende instellingen van stablecoins, bredere adoptie van blockchain-analysetools en de ontwikkeling van programmeerbare compliance-functies, zoals allow-lists en deny-lists in smart contracts, om misbruik te voorkomen terwijl de acceptatie van stablecoins wereldwijd blijft groeien.

    Allow-listing gaat verder door alleen vooraf goedgekeurde walletadressen toe te staan om in een stablecoin te transacteren, terwijl deny-listing bepaalde walletadressen of entiteiten blokkeert van het in bezit hebben, ontvangen of overdragen van de token.

    Vraag & Antwoord

    Wat zijn de belangrijkste risico’s van stablecoin-transacties voor investeerders?
    De opkomst van stablecoins als instrument voor illegale activiteiten vormt een risico voor investeerders die betrokken zijn bij transacties met deze activa. Onregelmatigheden in transparantie en regulering kunnen leiden tot juridische en reputatieschade.

    Hoe beïnvloeden de aanbevelingen van de FATF de stablecoin-markt?
    De aanbevelingen van de FATF kunnen leiden tot verhoogde regelgeving en toezicht op stablecoins, wat uiteindelijk hun acceptatie en gebruik in legitieme financiele stromen kan beïnvloeden. Dit kan zowel kansen als uitdagingen voor investeerders met zich meebrengen.

    Welke maatregelen kunnen stablecoin-uitgevers nemen om de veiligheid te waarborgen?
    Stablecoin-uitgevers kunnen technische maatregelen implementeren zoals de mogelijkheid om wallets te bevriezen of blokkeren, en programmatische compliance-functies ontwikkelen om crimineel gebruik te beperken, waardoor een meer veilige omgeving voor alle gebruikers ontstaat.

     

  • Nederlandse Crypto-sector Krijgt Herwaardering Na Implementatie Europese Micar-verordening

    Nederlandse Crypto-sector Krijgt Herwaardering Na Implementatie Europese Micar-verordening

    De positieve herbeoordeling komt omdat Nederland zijn wetgeving heeft aangepast aan de Europese MiCAR-verordening (Markets in Crypto-Assets). Een belangrijk tekort in het vorige rapport van 2022 was dat de Nederlandse definitie van cryptodienstverleners (Virtual Asset Service Providers, of VASPs) te smal was.

    Met de implementatie van MiCAR is de definitie uitgebreid, waardoor nu alle vijf door de FATF geïdentificeerde crypto-activiteiten onder de anti-witwaswetgeving (Wwft) vallen. De toezichthouders DNB en AFM hebben hierdoor een grotere controle over de sector.

    Internationale impact van de herwaardering

    Deze herwaardering is van cruciaal belang op internationaal niveau. De FATF benadrukt al lang het belang van een wereldwijd gelijk speelveld voor cryptoregulering om te voorkomen dat criminelen misbruik maken van juridische lacunes tussen verschillende landen. Een sterke beoordeling vermindert het risico dat de Nederlandse cryptosector internationaal als ‘hoog risico’ wordt gezien.

    Nog ruimte voor verbetering

    Ondanks de vooruitgang wijst de FATF nog op enkele tekortkomingen. Er is bijvoorbeeld nog geen specifiek toezichtregime voor cryptodienstverleners op de BES-eilanden (Bonaire, Sint Eustatius en Saba). Bovendien ligt de drempel voor klantonderzoek bij incidentele transacties van €15.000 aanzienlijk hoger dan de door de FATF vereiste €1.000.

    Verwacht wordt dat dit laatste punt in juli 2027 zal worden opgelost met de invoering van nieuwe Europese anti-witwasregels (AMLR). Nederland blijft in het reguliere opvolgtraject van de FATF en zal in de volgende evaluatieronde opnieuw worden beoordeeld. Nederland scoort nu 10 als ‘Nalevend’ en 29 als ‘Grotendeels Nalevend’ van de veertig aanbevelingen.

    Vraag & Antwoord

    Waarom heeft Nederland een betere beoordeling gekregen van de FATF?
    Nederland heeft zijn wetgeving aangepast aan de Europese MiCAR-verordening (Markets in Crypto-Assets), waardoor de definitie van cryptodienstverleners is uitgebreid.

    Wat is de internationale impact van deze herwaardering?
    Een sterke beoordeling vermindert het risico dat de Nederlandse cryptosector internationaal als ‘hoog risico’ wordt gezien.

    Welke verbeterpunten heeft de FATF nog geïdentificeerd voor Nederland?
    De FATF wijst op het gebrek aan een specifiek toezichtregime voor cryptodienstverleners op de BES-eilanden en de hoge drempel voor klantonderzoek bij incidentele transacties.