De financiële nood in Charleroi en andere Waalse grootsteden is hoog, ondanks private investeringen. Volgens Thomas Dermine bestaat er een reëel risico voor de continuïteit van openbare diensten als het Waalse Gewest niet ingrijpt.
Waarom grote Waalse steden, ondanks een dynamiek van private investeringen, toch financieel in de problemen zitten? De burgemeester van Charleroi, Thomas Dermine (PS), trekt de alarmbel en wijst het Waalse Gewest op de aanhoudende onderfinanciering. Hij stelt dat 88 procent van het tekort van alle Waalse gemeenten zich concentreert in de grootsteden. Dit financiële knelpunt vormt volgens hem een bedreiging voor de continuïteit van essentiële openbare diensten.
Dermine roept het Waalse Gewest op om de steden structureel te herfinancieren tijdens het begrotingsconclaaf dat volgende week van start gaat. Charleroi, waar de openbare uitgaven de voorbije twee jaar met 10 procent daalden, doet volgens de burgemeester nochtans aanzienlijke inspanningen om de exploitatiekosten te beheersen. Toch is de financiële druk zo groot dat het risico op het wegvallen van diensten reëel is, klinkt het.
Wij zien hierin vooral de complexiteit van stedelijke financiering, waarbij grote steden vaak diensten leveren die een veel breder gebied bestrijken dan hun eigen gemeentegrenzen. Dermine pleit dan ook voor een financiering van openbare diensten op het niveau van zogenaamde ‘leefgebieden’. Dat zou betekenen dat ook omliggende gemeenten, die profiteren van de stedelijke voorzieningen, meer zouden bijdragen. Dit model zou de druk op steden als Charleroi, die als motor voor het gewest fungeren, aanzienlijk kunnen verlichten.
Wat dit betekent voor de gewestelijke begroting
De oproep van Dermine komt op een cruciaal moment, vlak voor het begrotingsconclaaf. De discussie over de financiering van de steden is niet nieuw, maar de burgemeester benadrukt de urgentie. Hij vergelijkt de situatie met Vlaanderen, waar volgens hem grote investeringen in steden als Gent en Antwerpen de motor waren achter het ‘Vlaamse mirakel’ van de afgelopen dertig jaar. Dit toont aan dat strategische investeringen in stedelijke centra op lange termijn vruchten kunnen afwerpen voor een heel gewest.
De financiële situatie van Charleroi staat in schril contrast met de bredere bewegingen op financiële markten. Zo noteert Bitcoin (BTC) op 18 september om 03:00 uur 66.649 euro, wat een stijging van 18,3 procent over de afgelopen dertig dagen betekent. Hoewel dit niets zegt over de gemeentefinanciën, illustreert het de soms uiteenlopende dynamieken tussen lokale economieën en de wereldwijde financiële markten.
Open vraag voor de toekomst
De vraag blijft hoe het Waalse Gewest zal reageren op de alarmkreet van Dermine. De structurele onderfinanciering aanpakken, betekent keuzes maken in de gewestelijke begroting. Zal men de visie van Dermine volgen en de grote steden als strategische investering zien, of zal de druk op de gemeenten blijven toenemen? Het begrotingsconclaaf zal moeten uitwijzen of er een oplossing komt voor de financiële problemen die de continuïteit van openbare diensten in gevaar dreigen te brengen.