Block #9

Tag: gemeenten

  • Twee Derde Vlaamse Huizen Verwarmt Met Gas, Nederland Staat Verder In Afbouw

    Twee Derde Vlaamse Huizen Verwarmt Met Gas, Nederland Staat Verder In Afbouw

    Terwijl Vlaanderen de afbouw van zijn aardgasnet pas recentelijk is beginnen voorbereiden, stelt energierecht-onderzoeker Simon Van Hove dat Nederland al veel verder staat, met twee op de drie Vlaamse woningen die nog op gas draaien.

    Twee op de drie huizen in Vlaanderen worden vandaag nog verwarmd met aardgas. Dat terwijl de regio, net als de rest van België, zich heeft gecommitteerd aan klimaatneutraliteit tegen 2050. Die ambitie impliceert een volledige afbouw van het aardgasnet, een proces waarin Nederland volgens energierecht-onderzoeker Simon Van Hove veel verder gevorderd is.

    De Vlaamse regering gaf deze week pas officieel de opdracht aan gasnetbeheerder Fluvius om de afbouw van het aardgasnet voor te bereiden. Een concrete einddatum voor het gasloze tijdperk is er niet, al ligt de horizon impliciet op 2050. Van Hove, verbonden aan de Nederlandse universiteit van Tilburg, stelt echter dat de aanpak in Vlaanderen te traag is voor zo’n ingrijpende verandering. Een grondige omschakeling van huishoudens vraagt volgens hem minstens tien jaar voor renovaties en de installatie van nieuwe warmtevoorzieningen.

    Gemeenten Nemen De Leiding In Nederland

    In Nederland is de aanpak veel proactiever. Daar ligt reeds een juridisch kader klaar, ook al is het nog niet in werking getreden. Dit kader voorziet een grote rol voor de gemeenten. Zij krijgen de regie in handen om te beslissen welke wijken op een warmtenet worden aangesloten of waar individuele warmtepompen de norm worden. De keuzes die de gemeenten maken, zijn bindend voor de inwoners. Er zijn zelfs al verschillende wijken, zij het in proefprojecten, volledig van het gasnet afgekoppeld.

    De Nederlandse overheid heeft ook meer stappen gezet in het voorzien van alternatieven. Collectieve warmtenetten en individuele warmtepompen zijn er al verder ingeburgerd. Wij zien vooral dat de collectievere organisatie van het gebouwenpatrimonium in Nederland de grootschalige operaties voor de energietransitie vergemakkelijkt. Dit contrast met de meer versnipperde aanpak in Vlaanderen, waar tot voor kort nog subsidies beschikbaar waren voor het plaatsen van gasketels, is opvallend.

    Trage Communicatie En Financiële Steun Cruciaal

    Van Hove is kritisch over de trage communicatie van de Vlaamse overheid naar haar burgers toe. Het is essentieel om huishoudens tijdig een duidelijk signaal te geven dat gasverwarming op termijn verdwijnt. Dure maatregelen zoals renovaties, isolatie of de installatie van een warmtepomp zullen zonder een goed flankerend beleid op weerstand stuiten bij de bevolking. Wij twijfelen of de opdracht aan Fluvius voldoende juridische instrumenten biedt om de bevolking adequaat te begeleiden in deze transitie.

    De omschakeling naar een gasvrije samenleving is een enorme uitdaging die niet alleen technische, maar ook financiële en sociale aspecten omvat. Het vereist een heldere visie, een goed uitgewerkt plan en vooral voldoende middelen om burgers te ondersteunen bij de noodzakelijke investeringen. Op 20 september om 06:30 noteerde Bitcoin een koers van 70.052 euro, een stijging van 4,1 procent over de afgelopen zeven dagen. De markt toont dus een zekere veerkracht, wat aantoont dat ingrijpende veranderingen wel degelijk kunnen slagen als de omstandigheden gunstig zijn en de begeleiding duidelijk is.

    De vraag blijft hoe Vlaanderen dit proces zal versnellen en of de bevoegdheden van Fluvius volstaan om de transitie net zo doeltreffend te sturen als in Nederland. Of de Vlaamse aanpak de burgers voldoende zal overtuigen en ondersteunen om de nodige, vaak kostelijke, stappen te zetten, zal de toekomst moeten uitwijzen.

  • 2,8 Miljoen Euro Claim Dwingt AGB Tongeren-Borgloon Naar De Rechtbank

    2,8 Miljoen Euro Claim Dwingt AGB Tongeren-Borgloon Naar De Rechtbank

    Het Autonoom Gemeentebedrijf (AGB) van Tongeren-Borgloon stapt naar de rechter om een belastingclaim van de Bijzondere Belastinginspectie (BBI) aan te vechten. Het gaat om bijna 2,8 miljoen euro aan achterstallige btw, boetes en interesten, die volgens de BBI betrekking hebben op dossiers uit 2019 en 2020.

    De raad van bestuur van het Autonoom Gemeentebedrijf (AGB) Tongeren-Borgloon heeft gisteren unaniem besloten om juridische stappen te ondernemen tegen de Bijzondere Belastinginspectie (BBI). De BBI eist een bedrag van 2.773.573 euro aan achterstallige btw, boetes en nalatigheidsinteresten.

    Deze eis vloeit voort uit dossiers die dateren van 2019 en 2020, dus nog vóór de fusie tussen Tongeren en Borgloon. Volgens de fiscus zijn afspraken over gespreide betalingen van btw op grote investeringen niet nagekomen. Jo Dardenne, voorzitter van het AGB, stelt echter dat er niets onwettigs is gebeurd en dat de gemaakte afspraken rond btw-administratie altijd zijn nageleefd.

    Stroopfabriek Centraal in Discussie

    De betwiste btw-kosten hebben betrekking op verschillende projecten. Zo keek de fiscus onder meer naar uitgaven voor de Loonse Tennisclub en voetbalclub Hoger op Hoepertingen. Hoewel de BBI grotendeels meeging in de argumenten van het AGB voor deze projecten, vormt de restauratie van de stroopfabriek het grootste struikelblok. Hier heeft de fiscus de weerlegging van het AGB afgewezen, wat het leeuwendeel van de huidige claim vormt.

    Wij zien vooral dat dit soort geschillen over btw-afspraken vaak complex zijn, zeker wanneer het gaat om projecten die langere tijd lopen en waarover in het verleden mogelijk mondelinge afspraken zijn gemaakt. Het bedrag van bijna 2,8 miljoen euro is aanzienlijk voor een lokaal overheidsbedrijf en wijst op een fundamenteel verschil van inzicht tussen de fiscus en het AGB over de interpretatie van de btw-regels rond publieke investeringen.

    Lange Juridische Procedure Verwacht

    De zaak zal waarschijnlijk niet voor 2028 door de rechtbank worden behandeld, zo erkent Dardenne. Gedurende deze periode kunnen boetes en interesten verder oplopen. Het AGB is echter rotsvast overtuigd van zijn positie en heeft na advies van twee advocatenbureaus besloten de strijd aan te gaan.

    Mocht het AGB ongelijk krijgen, dan staat het voor een aanzienlijke financiële uitdaging. De voorzitter geeft aan dat het AGB zelf niet over de middelen beschikt om een dergelijk bedrag te betalen. Het schepencollege van Tongeren-Borgloon zal zich dan moeten buigen over de vraag waar het geld vandaan moet komen, wat mogelijk directe gevolgen kan hebben voor de begroting van de gemeenten.

  • Wezembeek-Oppem En Kraainem Schrappen Bedelverbod Na Europese Uitspraak

    Wezembeek-Oppem En Kraainem Schrappen Bedelverbod Na Europese Uitspraak

    Het Europees Comité voor Sociale Rechten oordeelde dat bedelen een mensenrecht is, waardoor lokale verboden niet langer standhouden. Ook andere gemeenten herbekijken hun regels.

    De gemeenten Wezembeek-Oppem en Kraainem zullen hun algemene bedelverbod schrappen. Dat besluit volgt op een uitspraak van het Europees Comité voor Sociale Rechten, dat bedelen als een mensenrecht bestempelt. De huidige politiereglementen van de twee Vlaams-Brabantse gemeenten zijn in strijd met deze uitspraak en zullen worden aangepast.

    Het Europees Comité, een onderdeel van de Raad van Europa, heeft recent geoordeeld dat gemeenten het recht om te bedelen niet zomaar met algemene verboden kunnen inperken. Zelfs bedelen in het bijzijn van kinderen mag niet zonder meer verboden worden. Deze interpretatie dwingt lokale besturen om hun regelgeving te herzien.

    Reglementen Op De Herschop

    Bertrand Waucquez, burgemeester van Kraainem en voorzitter van de politieraad WoKra (Wezembeek-Oppem en Kraainem), bevestigt dat de regels zullen worden aangepast. “We gaan het gewoon aanpassen in functie van wat eigenlijk mag,” aldus Waucquez. Dit betekent dat het algemene verbod uit het politiereglement zal verdwijnen.

    De uitspraak heeft ook gevolgen voor andere gemeenten. Zo zouden de politiereglementen van de politiezone KASTZE (Kampenhout, Steenokkerzeel en Zemst) en Zaventem eveneens in strijd zijn met het oordeel van het Europees Comité. Burgemeester Kurt Ryon van Steenokkerzeel (Klaver/N-VA) geeft aan dat zijn gemeente het algemene bedelverbod al had geschrapt bij de opmaak van een nieuw reglement. Wel zijn er nog specifieke plaatsverboden, zoals rond scholen, crèches en handelszaken. Wij zien dit als een poging om de openbare orde te handhaven binnen de nieuwe juridische kaders.

    Lokale Autonomie Onder Druk

    Ryon benadrukt het belang van de lokale autonomie: “Toch vind ik dat je als burgemeester nog mag zorgen voor de orde en veiligheid in je eigen dorp, vandaar die plaatsverboden.” Dit toont de spanning tussen de Europese mensenrechteninterpretatie en de wens van lokale besturen om de openbare ruimte te reguleren. Burgemeester Dirk Philips van Zaventem (Anders.Zaventem) heeft laten weten dat het onderwerp besproken zal worden tijdens het veiligheidsoverleg.

    De situatie in deze gemeenten is een duidelijk voorbeeld van hoe internationale mensenrechtenverdragen directe impact kunnen hebben op lokale regelgeving. Wij volgen dit verder op, want het is goed mogelijk dat meer Belgische gemeenten hun bedelverboden zullen moeten herbekijken in het licht van deze Europese uitspraak. Het kan twee kanten op: ofwel volgen meer gemeenten het voorbeeld van Steenokkerzeel met plaatsverboden, ofwel verdwijnen de verboden volledig.

  • Startersleningen Steeds Populairder: 8 Procent Gebruikt Aanvullende Financiering

    Startersleningen Steeds Populairder: 8 Procent Gebruikt Aanvullende Financiering

    Meer dan acht procent van de starters op de woningmarkt in Nederland kon in de eerste helft van dit jaar een huis kopen dankzij een gemeentelijke starterslening. Dat aandeel stijgt al jaren.

    De Nederlandse woningmarkt blijft een uitdaging voor starters. Gelukkig kunnen zij in steeds meer gemeenten rekenen op een zogenaamde starterslening. Het Kadaster meldt dat in de eerste helft van dit jaar ruim 8 procent van de mensen die hun eerste hypotheek afsloten, hun woning ook deels financierden met zo’n lening. Dat is een duidelijke stijging ten opzichte van 6,4 procent in 2025 en zelfs 3,2 procent in 2021.

    Een starterslening is een instrument dat gemeenten aanbieden om de kloof te overbruggen tussen wat starters maximaal kunnen lenen en de uiteindelijke vraagprijs van een woning. Het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten (SVn) verstrekt deze leningen. Volgens Arjen Gielen van SVn helpt dit starters met een beperkter budget om toch ‘mee te kunnen doen’ op de markt, zelfs als het gaat om een relatief klein financieringsgat.

    Waarom de Toename?

    De populariteit van de starterslening is niet toevallig. Lianne Hans van het Kadaster wijst op twee belangrijke oorzaken. Ten eerste bieden steeds meer gemeenten deze lening aan; momenteel zijn dat er 250 van de 342 Nederlandse gemeenten. Ten tweede, en dat is volgens haar de belangrijkste reden, zijn de woningprijzen blijven stijgen. Hierdoor hebben starters vaker aanvullende financieringsmiddelen nodig om hun droomhuis te kunnen betalen.

    Hier bij Block #9 kijken we er zo naar: deze cijfers tonen aan hoe gespannen de woningmarkt nog steeds is. De starterslening is een noodzakelijke pleister op de wonde, maar lost de onderliggende problematiek van te weinig betaalbare woningen niet op. Het is eerder een symptoom van een oververhitte markt dan een duurzame oplossing.

    Lokale Populariteit en Uitdagingen

    De lening is niet overal even populair. Op Texel en in Lelystad werd de starterslening het meest afgesloten, waarbij ongeveer de helft van alle verkochte woningen ermee gefinancierd werd. Fatima Joelfan, een makelaar in Lelystad, bevestigt de grote vraag. Zij merkt op dat het budget van de gemeente voor deze leningen zelfs al op is, waardoor zoekers die een starterslening wilden, ‘on hold’ zijn gezet. Makelaars verwachten wel dat dit potje later weer wordt aangevuld.

    De situatie in Lelystad illustreert meteen het risico van zo’n regeling: als de vraag het aanbod van middelen overstijgt, creëert het nieuwe knelpunten. Het is een delicate balans voor gemeenten om starters te ondersteunen zonder de markt verder op te jagen of de budgetten te overschrijden.

  • Vlaamse Steden En Gemeenten Geconfronteerd Met Dreigende Daling In Belastinginkomsten

    Vlaamse Steden En Gemeenten Geconfronteerd Met Dreigende Daling In Belastinginkomsten

    De belastinginkomsten voor de 285 steden en gemeenten in Vlaanderen kunnen in 2029 naar verwachting zo’n 3,75 procent lager uitvallen dan eerder dit jaar werd voorspeld. Dit betekent dat de totale inkomsten uit de aanvullende personenbelasting (APB), een tarief dat lokale overheden heffen op de basisbelasting van hun inwoners, in 2029 ongeveer 120 miljoen euro lager kunnen liggen dan verwacht. Deze voorspelling is gebaseerd op de recente meerjarenramingen van de federale overheid, gedeeld door de Vereniging van Vlaamse Steden en Gemeenten (VVSG).

    Impact van managementvennootschappen op belastinginkomsten

    De opkomst van managementvennootschappen heeft ook een impact op de belastinginkomsten van gemeenten. Wanneer iemand een managementvennootschap opricht, kunnen gemeenten geen extra belastingen heffen op de vennootschapsbelasting, wat resulteert in gemiste inkomsten.

    Reactie van de VVSG op de voorspelde daling

    Volgens de VVSG valt deze voorspelling ‘een stuk lager’ uit dan de cijfers die in mei werden gecommuniceerd. De woordvoerster van de VVSG, Nathalie Debast, benadrukt dat dit slecht nieuws is voor onze steden en gemeenten, vooral gezien de besparingen die de lokale overheden al moeten verwerken. Bovendien zijn er mogelijk ook extra besparingen op federaal niveau op komst.

    Oorzaken van de lagere ramingen

    De VVSG wijst op twee belangrijke factoren die de lagere ramingen verklaren. Ten eerste waren de inkomsten uit de personenbelasting in het afgelopen aanslagjaar 2024 lager dan verwacht. Deze lagere opbrengst wordt doorgetrokken in de nieuwe ramingen. Ten tweede zal de federale belastingverlaging die vanaf 2030 ingaat, een verdere daling veroorzaken.

    Impact van de voorspelde daling op de lokale besturen

    Deze voorspelling komt op een moment waarop lokale besturen volop bezig zijn met het opstellen van de begrotingen voor volgend jaar. Het is nog onduidelijk hoe de steden en gemeenten zullen omgaan met de verwachte minderinkomsten.

    Reactie van Hilde Crevits op de voorspelde daling

    In een brief aan de lokale besturen belooft Vlaams minister voor Binnenlands Bestuur Hilde Crevits enige coulance ten aanzien van de steden en gemeenten. Ze moedigt besturen die nog in staat zijn om de nieuwe ramingen in hun meerjarenplannen te verwerken aan om dat te doen.