De Nederlandse hoofdstad wil het overtoerisme tegengaan door de kosten voor bezoekers fors op te drijven, wat de stad een van de duurste ter wereld maakt voor overnachtingen.
Een nachtje Amsterdam zal de komende jaren een stuk duurder worden. De nieuwe coalitie van de stad heeft besloten de toeristenbelasting geleidelijk te verhogen van de huidige 12,5 procent naar 20 procent tegen 2031. Deze maatregel, bovenop de recente btw-stijging van 9 naar 21 procent op hotelovernachtingen in heel Nederland, betekent dat de totale belastingdruk op een hotelkamer in Amsterdam zal oplopen tot maar liefst 41 procent. Vorig jaar was dit nog 21,5 procent, wat neerkomt op bijna een verdubbeling.
De gemeente Amsterdam wil hiermee het aanhoudende overtoerisme aanpakken. Al jaren overschrijdt het aantal overnachtingen de gewenste grens van twintig miljoen. Tegelijkertijd wil de stad dat toeristen een ‘eerlijkere bijdrage’ leveren aan de kosten die de stad maakt. Wij zien dit als een duidelijke poging om de balans tussen leefbaarheid voor bewoners en de aantrekkingskracht voor bezoekers te herstellen.
Hotels Zien Bezettingsgraad Dalen
De hotelsector is niet te spreken over de plannen. Koninklijke Horeca Nederland (KHN) heeft al aangedrongen op een landelijk maximum voor de toeristenbelasting, omdat Nederland door de combinatie van hogere btw en toeristenbelasting internationaal minder concurrerend dreigt te worden. Volgens KHN heeft Amsterdam met 12,5 procent nu al de hoogste toeristenbelasting van Europa, en met 20 procent zal het tarief tot de hoogste ter wereld behoren. Ter vergelijking: Los Angeles hanteert 14 procent, en alleen Bhutan rekent in de meeste gevallen een hoger ‘duurzaamheidstarief’ van 100 dollar (ongeveer 92 euro) per persoon per nacht.
Hotels merken de impact nu al. Een hotel in Weesp, dat tot 2022 geen toeristenbelasting kende maar nu deel uitmaakt van Amsterdam, ziet de bezettingsgraad al met ongeveer 10 procent dalen. Zij hadden een uitzondering voor het buitengebied passender gevonden, maar de gemeente maakt geen onderscheid. Wij twijfelen of een dergelijke uniforme aanpak voor een diverse metropool als Amsterdam wel de meest effectieve is.
Omliggende Gemeenten Profiteren Mogelijk
De hotelsector vreest dat bezoekers zullen uitwijken naar omliggende gemeenten met lagere tarieven, zoals Amstelveen (4,75 euro per persoon per nacht) of Zaanstad, die geen plannen hebben voor een verhoging. Deze gemeenten zien de ontwikkelingen in Amsterdam zelfs als een kans en staan positief tegenover toerisme. Een woordvoerder van Amstelveen geeft aan dat het prima is als toeristen daar overnachten om Amsterdam te bezoeken.
De beslissing van Amsterdam kan dus een verschuiving van toeristenstromen teweegbrengen, waarbij de druk op de hoofdstad afneemt, maar de omliggende regio’s mogelijk een boost krijgen. Het is afwachten of deze strategie het gewenste effect zal hebben op het overtoerisme, zonder de lokale economie van Amsterdam te hard te raken.