De preventieve schorsing van onderzoeker Nathan Cofnas en het daaropvolgende tuchtrechtelijk vooronderzoek houdt de UGent in de ban. Professor Ignaas Devisch hekelt de communicatie en de timing van de universiteit.
De Gentse universiteit blijft in de greep van de controverse rond onderzoeker Nathan Cofnas, die in augustus 2026 preventief werd geschorst. Professor medische filosofie en ethiek Ignaas Devisch uit nu zijn kritiek op de manier waarop de UGent, en in het bijzonder rector Petra De Sutter, met de zaak omgaat. Volgens Devisch is het hoog tijd voor heldere communicatie om te voorkomen dat de opstart van het academiejaar volledig door deze kwestie wordt overschaduwd.
De schorsing van Cofnas, een zelfverklaarde ‘rassenrealist’ en tegenstander van gelijkekansenbeleid, volgde op de dood van Cambridge-professor Jason Arday. Cofnas had Arday in een online artikel beschuldigd van plagiaat, wat leidde tot een onderzoek aan de universiteit van Cambridge en Ardays ontslag, kort voor zijn overlijden. Cofnas bracht het nieuws van zijn eigen schorsing via X naar buiten, waarbij hij suggereerde dat de beslissing politiek gemotiveerd was, gezien de achtergrond van rector De Sutter als voormalig kopstuk van Groen.
Vragen Bij De Timing Van Het Onderzoek
Devisch noemt het hele gebeuren een ‘slechte film’ en stelt zich vooral vragen bij de timing van het tuchtrechtelijk vooronderzoek. Hij merkt op dat Cofnas al voor zijn aanstelling aan de UGent soortgelijke uitspraken deed als die nu aanleiding geven tot het onderzoek. “Als je dan nu een vooronderzoek opent, kan je je afvragen waarom er tot nu is gewacht en er niet meteen een onderzoek is gestart voor of bij zijn aanstelling,” aldus Devisch. Wij zien hierin een inconsequentie die de positie van de universiteit verzwakt.
De professor vreest dat de UGent door deze timing de indruk wekt dat zij ‘iets wil terugdoen’ tegen Cofnas, omdat hij plagiaat aan het licht bracht. “Plagiaat moet naar buiten worden gebracht. Dat is verschrikkelijk. En of het dan Cofnas is die dat doet, of iemand anders, dat maakt niet uit,” benadrukt Devisch. Hij vindt het kwalijk dat de universiteit zo de schijn wekt de vrije meningsuiting te willen inperken.
Academische Vrijheid En Deontologische Code
Hoewel Cofnas beweert dat hij haast zeker ontslagen zal worden, is dat volgens Devisch nog niet zeker. Persoonlijk zou hij echter niet rouwig zijn om een vertrek van Cofnas, omdat hij diens racistische ideeën niet passend vindt binnen de academische wereld. “Dat heeft niks te maken met vrije meningsuiting of met wetenschap, wel met strafbare uitspraken,” stelt Devisch.
Devisch betwist ook Cofnas’ zelfverklaarde rol als ‘klokkenluider’, omdat hij de publiciteit opzoekt in plaats van discreet te werk te gaan. Bovendien positioneert Cofnas zich als slachtoffer, wat Devisch als ‘flauw en doorzichtig’ omschrijft. Devisch benadrukt dat de discussie niet over academische vrijheid gaat, maar over de vraag of iemand die tijdelijk aan de UGent werkt de wet overtreedt. “Als je een deontologische code hebt en je wilt dat die gerespecteerd wordt, moet je die toepassen. Dat moet gebeuren vanaf dag 1 dat iemand bij jou tewerkgesteld is en niet pas zes maanden later,” concludeert hij. De universiteit heeft volgens hem zelf veel onduidelijkheid gecreëerd over de grenzen van academische vrijheid, wat nu leidt tot een forse ‘orkaan’ van kritiek.