De olieprijs voor een vat West Texas Intermediate (WTI) is vandaag gedaald naar een laagterecord in drie weken. Dit volgt op een bericht van het Japanse Kyodo News Agency, waaruit blijkt dat Iran voorstelt om de strategisch belangrijke Straat van Hormuz binnen zeven dagen te heropenen, op voorwaarde dat de Verenigde Staten hun blokkade van Iraanse havens opheffen. Deze diplomatieke toenadering zorgt voor optimisme over een mogelijke de-escalatie in het Midden-Oosten.
De reactie op de oliemarkt was duidelijk: een vat WTI-ruwe olie noteerde een daling van bijna één procent. Ook de S&P 500 Index en de Nasdaq 100 Index, belangrijke Amerikaanse beursindexen, lieten een gemengd beeld zien. De S&P 500 bereikte weliswaar een hoogtepunt in vijf weken en de Nasdaq 100 in 3,5 maanden, deels door een rally in chipmakers en AI-gerelateerde aandelen. De financiële sector presteerde daarentegen zwakker.
Midden-Oosten Opnieuw Cruciaal
De spanningen in het Midden-Oosten hebben de afgelopen tijd een grote invloed gehad op de wereldwijde oliemarkten. De Houthi-rebellen in Jemen hadden bijvoorbeeld de Oost-West pijpleiding van Saoedi-Arabië, goed voor zeven miljoen vaten per dag, gesloten na aanvallen. Ook de export van ruwe olie door Saoedi-Arabië is in augustus gedaald naar ongeveer drie miljoen vaten per dag, het laagste niveau in negen jaar, zo blijkt uit gegevens van Bloomberg, Kpler en Vortexa. Dit alles zorgde voor bezorgdheid over het aanbod en dreef de prijzen omhoog.
Nu lijkt er echter een kentering op til. De heropening van de Straat van Hormuz zou de zorgen over de aanvoer aanzienlijk verminderen. Admiraal Brad Cooper, hoofd van het Amerikaanse Centraal Commando, meldde bovendien dat de stromen van ruwe olie en vloeibaar aardgas door de Straat van Hormuz de afgelopen twee weken het hoogste niveau in zes maanden bereikten. Ook satellietbeelden van de Europese Unie toonden een toegenomen activiteit van olietankers in Saoedi-Arabië, wat wijst op een verschuiving van de exportroutes terug naar de Straat van Hormuz na de tijdelijke sluiting van de pijpleiding.
Inflatiezorgen Nemen Af
De dalende olieprijzen worden door beleggers positief onthaald, aangezien ze de inflatierisico’s kunnen verminderen. Een lagere olieprijs betekent doorgaans lagere transportkosten en energiekosten voor consumenten en bedrijven, wat de algehele inflatie kan temperen. Dit kan op zijn beurt de druk op centrale banken, zoals de Federal Reserve, verlichten om de rentetarieven verder te verhogen.
Toch blijven de markten waakzaam. De Boston Fed-voorzitter Susan Collins waarschuwde vandaag dat de inflatie waarschijnlijk aanzienlijk boven de twee procent zal blijven, wat mogelijk aanvullende renteverhogingen noodzakelijk maakt. De markt schat de kans op een renteverhoging van 25 basispunten door de Fed op de volgende FOMC-vergadering op 27 en 28 oktober op 53 procent.
Internationaal Energie Agentschap Waarschuwt
Het Internationaal Energie Agentschap (IEA) waarschuwde op 11 september nog dat de hoge olieprijzen en het beperkte aanbod dit jaar zullen leiden tot de grootste daling in de wereldwijde olievraag sinds de COVID-19-pandemie. Tegelijkertijd verhoogde het IEA zijn schatting voor het wereldwijde olietekort dit jaar naar 1,7 miljoen vaten per dag, een stijging van 1,3 miljoen vaten per dag vorige maand. Deze tekorten zijn het directe gevolg van de beperkte aanvoer door onder meer de conflicten in het Midden-Oosten en de drone-aanvallen van Oekraïne op Russische olie-infrastructuur. De IEA verwacht pas in 2027 weer een wereldwijd olieoverschot, later dan eerder voorspeld.
Deze complexiteit toont aan dat de oliemarkt uiterst gevoelig blijft voor geopolitieke ontwikkelingen. Hoewel de huidige diplomatieke hoop de prijzen drukt, kunnen onverwachte gebeurtenissen de situatie snel weer doen kantelen. Wij zien vooral dat de markt balanceert op een dunne lijn tussen angst voor aanbodtekorten en hoop op een herstellende stabiliteit.
Wat betekent dit nu?
De huidige daling van de olieprijzen biedt een welkome adempauze voor de wereldeconomie, die nog steeds worstelt met inflatiedruk. Een stabieler aanbod vanuit het Midden-Oosten kan de inflatieverwachtingen temperen en de noodzaak tot agressieve renteverhogingen verminderen. Toch blijft de situatie kwetsbaar: de geopolitieke risico’s zijn reëel en de lange termijnvoorspellingen van het IEA wijzen nog steeds op aanhoudende tekorten, al is bijvoorbeeld Bitcoin (BTC) de afgelopen zeven dagen met 13,9 procent gestegen, los van de olieprijzen. De komende weken zullen cruciaal zijn om te zien of de diplomatieke inspanningen daadwerkelijk leiden tot een duurzame ontspanning en een stabielere oliemarkt.


