De Brusselse beurs heeft afgelopen week nauwelijks bewogen, terwijl de Amerikaanse centrale bank de rente verhoogde en de olieprijzen de pan uit rezen. Analisten zien een complexe mix van inflatievrees en geopolitieke spanningen de markten in hun greep houden.
De Bel20-index, de toonaangevende graadmeter van de Brusselse beurs, noteerde afgelopen vrijdag een slotstand van 5.713 punten. Dat cijfer was vrijwel identiek aan de slotstand van een week eerder, wat betekent dat de index nauwelijks bewogen heeft. Deze stabiliteit viel samen met een week waarin de Amerikaanse Federal Reserve de rente verhoogde en de olieprijzen aanzienlijk stegen, wat doorgaans spanning op de markten veroorzaakt.
De markten werden de voorbije week geconfronteerd met een dubbele uitdaging: enerzijds de aanhoudende inflatievrees en anderzijds de stijgende energieprijzen. Een aanval van Houthi-rebellen op een belangrijke pijpleiding in Saoedi-Arabië joeg de olieprijzen aanvankelijk omhoog. Hoewel er later in de week wat vertrouwen ontstond dat de verstoringen beperkt zouden blijven, duurt het conflict in de Golfregio voort. Econoom Bernard Keppenne van CBC Banque wijst erop dat Europa had verwacht dat het conflict in de zomer zou eindigen en daarom wachtte met het aanvullen van voorraden. De naderende winter en het aanhoudende conflict dwingen nu echter tot aanvulling, wat de prijzen verder opdrijft en de algemene inflatie aanwakkert.
De Federal Reserve verhoogde woensdagavond de rente met 25 basispunten, naar een bandbreedte van 3,75 tot 4,00 procent. Dit was de eerste verhoging in drie jaar en kwam overeen met de verwachtingen van de markt. De dot plot, die de renteverwachtingen van Fed-leden weergeeft, suggereert dat een tweede verhoging niet is uitgesloten. Volgens CME FedWatch schatten wij de kans op een verdere renteverhoging in december op 90 procent. Wij zien hierin een duidelijke boodschap van de Fed dat ze vastbesloten is de inflatie aan te pakken, zelfs als dit betekent dat ze tegen de wensen van politici ingaat.
Tienjaarsrente schiet omhoog, Bank of England houdt de lippen stijf op elkaar
Naast de renteverhoging door de Fed, zagen we de Amerikaanse tienjaarsrente oplopen tot bijna 5,05 procent. Dat is het hoogste niveau sinds 2007. Een dergelijk renteniveau heeft directe gevolgen voor de kosten van de Amerikaanse staatsschuld en kan de aantrekkelijkheid van Amerikaanse aandelen drukken, zo waarschuwde Keppenne. Dit toont aan dat de bredere financiële context, met name de obligatiemarkten, een steeds grotere rol speelt in het bepalen van het sentiment op de aandelenbeurzen.
In Europa bleef de Bank of England (BoE) standvastig en handhaafde donderdag de rente op 3,75 procent, ondanks een inflatie die in augustus steeg van 2,9 naar 3,1 procent. De kerninflatie bleef stabiel op 2,6 procent. De markten verwachten echter nog twee Britse renteverhogingen voor het einde van het jaar, wat aangeeft dat de druk op de BoE om in te grijpen nog niet verdwenen is. Het contrast met de Fed, die wel direct ingreep, is opvallend en wijst op verschillende inflatie- en groeivooruitzichten tussen de regio’s.
Japan verhoogt rente voor het eerst in dertig jaar
Een verrassende beweging kwam vanuit Japan, waar de Bank of Japan (BoJ) vrijdag de rente verhoogde met 25 basispunten naar 1,25 procent. Dit is het hoogste niveau in dertig jaar voor de Japanse centrale bank. Opvallend was dat twee bestuurders tegen de verhoging stemden, wat door analisten wordt gezien als een ‘dovish’ signaal. Wij lezen dit als een teken dat, hoewel de BoJ voor het eerst in lange tijd de stap zet naar een restrictiever beleid, er intern nog steeds verdeeldheid bestaat over de snelheid en de omvang van de monetaire verkrapping. De yen kwam na dit besluit onder druk te staan, wat de complexiteit van de internationale financiële markten onderstreept.
Ter vergelijking met de traditionele markten blijft de cryptomarkt een eigen dynamiek volgen. Bitcoin (BTC) noteert momenteel 70.785 euro, wat een stijging van 5,2 procent betekent over de afgelopen zeven dagen. Ethereum (ETH) staat op 2.288 euro, een toename van 4,0 procent in dezelfde periode. Deze cijfers, gemeten op 20 september om 03:01, tonen aan dat de cryptomarkt veerkracht toont, zelfs wanneer macro-economische ontwikkelingen de traditionele financiële markten op hun plaats houden. De angst-en-hebzuchtmeter voor crypto staat bovendien op 71 van de 100, wat duidt op een ‘hebzuchtig’ sentiment onder cryptobeleggers.
Geopolitieke spanningen blijven een rol spelen
De Deutsche Bank merkte op dat de week begon met inflatievrees en zorgen over een vertraging in de AI-sector, maar dat de belangrijkste drijvende kracht de stijging van de energieprijzen was. MUFG gaf aan dat een sneller herstel van de capaciteit van de Saoedische pijpleiding de druk op de fysieke oliemarkt kan verlichten, al zal de beperkte doorvoer via de Straat van Hormuz en de verstoring van het Russische aanbod de olieprijzen hoog houden. Het is duidelijk dat geopolitieke spanningen een steeds prominentere rol spelen in de economische vooruitzichten en de beslissingen van centrale banken, iets wat wij de komende tijd nauwgezet zullen blijven volgen.
ING-econoom James Knightley twijfelt of een tweede renteverhoging door de Fed wel nodig zal zijn. Hij ziet meer onbenutte capaciteit op de arbeidsmarkt dan de Fed en is optimistischer over het inflatieperspectief. Mocht de energiestroom vanuit de Perzische Golf weer op gang komen, dan pleit dit volgens hem voor slechts één renteverhoging. Dit illustreert de onzekerheid die nog steeds heerst over de toekomstige koers van het monetaire beleid, en hoe verschillende economen de beschikbare data interpreteren. Het is een situatie die alle ogen gericht houdt op de volgende vergaderingen van de centrale banken.