Meer dan acht procent van de starters op de woningmarkt in Nederland kon in de eerste helft van dit jaar een huis kopen dankzij een gemeentelijke starterslening. Dat aandeel stijgt al jaren.
De Nederlandse woningmarkt blijft een uitdaging voor starters. Gelukkig kunnen zij in steeds meer gemeenten rekenen op een zogenaamde starterslening. Het Kadaster meldt dat in de eerste helft van dit jaar ruim 8 procent van de mensen die hun eerste hypotheek afsloten, hun woning ook deels financierden met zo’n lening. Dat is een duidelijke stijging ten opzichte van 6,4 procent in 2025 en zelfs 3,2 procent in 2021.
Een starterslening is een instrument dat gemeenten aanbieden om de kloof te overbruggen tussen wat starters maximaal kunnen lenen en de uiteindelijke vraagprijs van een woning. Het Stimuleringsfonds Volkshuisvesting Nederlandse gemeenten (SVn) verstrekt deze leningen. Volgens Arjen Gielen van SVn helpt dit starters met een beperkter budget om toch ‘mee te kunnen doen’ op de markt, zelfs als het gaat om een relatief klein financieringsgat.
Waarom de Toename?
De populariteit van de starterslening is niet toevallig. Lianne Hans van het Kadaster wijst op twee belangrijke oorzaken. Ten eerste bieden steeds meer gemeenten deze lening aan; momenteel zijn dat er 250 van de 342 Nederlandse gemeenten. Ten tweede, en dat is volgens haar de belangrijkste reden, zijn de woningprijzen blijven stijgen. Hierdoor hebben starters vaker aanvullende financieringsmiddelen nodig om hun droomhuis te kunnen betalen.
Hier bij Block #9 kijken we er zo naar: deze cijfers tonen aan hoe gespannen de woningmarkt nog steeds is. De starterslening is een noodzakelijke pleister op de wonde, maar lost de onderliggende problematiek van te weinig betaalbare woningen niet op. Het is eerder een symptoom van een oververhitte markt dan een duurzame oplossing.
Lokale Populariteit en Uitdagingen
De lening is niet overal even populair. Op Texel en in Lelystad werd de starterslening het meest afgesloten, waarbij ongeveer de helft van alle verkochte woningen ermee gefinancierd werd. Fatima Joelfan, een makelaar in Lelystad, bevestigt de grote vraag. Zij merkt op dat het budget van de gemeente voor deze leningen zelfs al op is, waardoor zoekers die een starterslening wilden, ‘on hold’ zijn gezet. Makelaars verwachten wel dat dit potje later weer wordt aangevuld.
De situatie in Lelystad illustreert meteen het risico van zo’n regeling: als de vraag het aanbod van middelen overstijgt, creëert het nieuwe knelpunten. Het is een delicate balans voor gemeenten om starters te ondersteunen zonder de markt verder op te jagen of de budgetten te overschrijden.
