De Amerikaanse beurswaakhond SEC heeft subpoenas verstuurd naar grote Wall Street banken in het kader van een onderzoek naar het AI-gerichte hedgefonds Situational Awareness. Dat fonds verloor in juli maar liefst 67 procent van zijn waarde.
De Amerikaanse Securities and Exchange Commission (SEC) heeft een onderzoek geopend naar het AI-gerichte hedgefonds Situational Awareness. In het kader van dat onderzoek heeft de beurswaakhond dagvaardingen verstuurd naar vier grote Wall Street banken: Bank of America, Citi, Goldman Sachs en JPMorgan Chase. Dat meldt de New York Times, op basis van ingewijden. Het fonds van Leopold Aschenbrenner, een voormalig OpenAI-onderzoeker, zag in juli maar liefst 67 procent van zijn portefeuillewaarde verdampen.
De subpoenas vragen om details over de timing van de transacties van Situational Awareness en de communicatie met kredietverstrekkers over het gebruik van geleend geld, ofwel hefboomwerking. De SEC heeft de banken ook gewaarschuwd om alle relevante informatie te bewaren. Zowel de banken als de SEC weigerden commentaar te geven op de zaak.
Spectaculaire Opkomst En Val
Situational Awareness kende een bijzonder snelle opkomst. Het fonds, opgericht in 2024, groeide uit tot een vermogen van meer dan 30 miljard dollar (ongeveer 27,5 miljard euro) en leende nog eens tientallen miljarden om zijn weddenschappen op AI-gerelateerde chipaandelen te versterken. Tussen de lancering en juni 2026 behaalde het fonds rendementen van meer dan 1.000 procent.
De maand juli bracht echter een drastische ommekeer. Situational Awareness had aanzienlijke belangen in chipfabrikanten SanDisk en Micron, die samen meer dan 56 procent van zijn Amerikaanse portefeuille uitmaakten. SanDisk daalde die maand bijna 47 procent, terwijl Micron ongeveer 29 procent verloor. Deze forse dalingen leidden tot margin calls en een gedwongen verkoop van het grootste deel van de aandelenportefeuille aan concurrent Citadel, en dat met een korting van ongeveer 10 procent.
Citadel Profiteerde
Citadel, onder leiding van Ken Griffin, handelde snel. In een brief aan cliënten van 21 augustus liet Griffin weten dat Citadel al meer dan 80 procent van het risico van de aangekochte portefeuille van Situational Awareness had afgebouwd. Ze voerden in drie weken tijd meer dan 100 bloktransacties uit ter waarde van ruim 4 miljard dollar (ongeveer 3,7 miljard euro). Griffins vlaggenschipfonds, Wellington, boekte in juli een rendement van 5,94 procent, de beste maandprestatie sinds 2022, mede dankzij deze overname.
Een woordvoerder van Situational Awareness liet weten dat het te verwachten is dat toezichthouders fondsen met hoge profielen, aanzienlijke rendementen of dramatische verliezen nauwlettend in de gaten houden. Het fonds verklaarde volledig te zullen meewerken aan elk regulerend verzoek. Het onderzoek bevindt zich nog in een vroeg stadium en er is geen garantie dat het zal leiden tot boetes of andere straffen. De specifieke reden voor de dagvaardingen – of het nu gaat om mogelijke marktmanipulatie, nalatigheid in openbaarmaking, of het gedrag van de prime brokers – is nog niet openbaar gemaakt.
Situational Awareness heeft nog een reddingslijn: het behield zijn private belang in Anthropic, een AI-bedrijf dat mikt op een beursgang met een waardering van wel 2 biljoen dollar (ongeveer 1,8 biljoen euro). De banden zijn bovendien nauw: de vrouw van Aschenbrenner is stafchef van Anthropic CEO Dario Amodei. Wij volgen dit dossier verder op.
Een reactie achterlaten