Vier decennia geleden heeft Nederland voor het eerst kennisgemaakt met thuisbankieren. Op 13 februari 1986, introduceerde de voorloper van ING, de Postbank, Girotel. Dit systeem stelde klanten in staat om hun bankzaken vanuit hun eigen woning via de computer te regelen. Wat toen als futuristisch werd beschouwd, is uitgegroeid tot de fundamentele basis van het digitale betalingsverkeer zoals we dat nu kennen.
Voordat Girotel in beeld kwam, waren consumenten voor hun bankzaken afhankelijk van papieren overschrijfformulieren en post. Met de komst van Girotel kwam hier voorgoed verandering in. Klanten konden nu hun betaalopdrachten digitaal invoeren en verzenden, rechtstreeks vanaf hun eigen computer.
Girotel: Een van de eerste digitale financiële diensten in Europa
Girotel was een van de eerste digitale financiële diensten in Europa. Het systeem was gebaseerd op technologische experimenten die begin jaren tachtig bij de Postgiro plaatsvonden, onder andere met computernetwerken, cryptografie en Viditel-technologie.
Bob Timmerman, bij ING Nederland verantwoordelijk voor Digitaal Bankieren, legt uit: “Girotel heeft Nederland op de kaart gezet als digitale fintech-pionier, lang voordat het woord ‘fintech’ überhaupt bestond. De overstap van papieren overschrijvingen naar digitale opdrachten vanuit huis was een gigantische sprong in klantgemak en betrouwbaarheid.”
De uitdagingen van de vaste lijn
In de begintijd maakten klanten verbinding met de systemen van de Postbank via een modem en de vaste telefoonlijn. Dit was revolutionair, maar er was ook een keerzijde: de telefoonkosten konden aanzienlijk oplopen door het constant inbellen.
Om deze kosten te verminderen, ontwikkelde de Postbank al snel een offline-versie van Girotel. Klanten konden hun betaalopdrachten offline voorbereiden en vervolgens in één keer verzenden. Dit verkortte de verbindingstijd aanzienlijk en maakte het systeem toegankelijker voor een breder publiek.
Veiligheid als kernwaarde
Veiligheid was vanaf het begin een prioriteit bij Girotel. Het systeem introduceerde een persoonlijke identificatiecode in combinatie met een TAN-code om betalingen te bevestigen.
Het TAN-systeem werd later ook toegepast bij internetbankieren. “De TAN-codes van Girotel vormden de basis voor beveiligingsprincipes die we nu nog steeds terugzien in moderne authenticatiemethoden”, aldus Timmerman.
De overgang naar internetbankieren
In 1997 werd Girotel geschikt gemaakt voor ISDN-verbindingen, en een jaar later volgde een internetvariant. Girotel en internetbankieren bestonden nog enkele jaren naast elkaar, maar uiteindelijk nam het internet het volledig over. In 2005 stopte de Postbank met Girotel voor particulieren; drie jaar later volgden de zakelijke klanten.
Ondanks het einde van Girotel, leeft de erfenis voort. “Girotel heeft de weg geplaveid voor de moderne digitale betaalinfrastructuur die we vandaag de dag vanzelfsprekend vinden”, concludeert Timmerman.
